Van onbedoelde prullenbakbrandjes tot in brand gestoken beddengoed: in een GGZ-instelling is het extra belangrijk dat er aandacht is voor brandveiligheid. Hoe houd je een zorgorganisatie brandveilig? We vroegen het Ted van Meerendonk, adviseur ICT Infra bij Vincent van Gogh voor Geestelijke Gezondheidszorg. Ted werkt er al 18 jaar en onder andere de techniek rondom brandveiligheid valt onder zijn verantwoordelijkheid. Hiervoor werkt hij samen met Ascom.
Als het gaat om brandveiligheid brengt een GGZ-instelling andere uitdagingen met zich mee dan een standaard zorgorganisatie. Ted: “De cliënten die hier verblijven, kampen met serieuze problematiek. Dit maakt dat het gedrag van cliënten redelijk onvoorspelbaar kan zijn. Hierdoor gebeuren er vaker incidenten. Gemiddeld krijgen we zo’n twee brandmeldingen per maand. Gelukkig is de aanleiding meestal onschuldig, denk aan een pannetje droog gekookte aardappelen. Toch kan zo’n pannetje met aangebrand eten – als je het niet opmerkt – wel degelijk een serieuze brand veroorzaken. Doordat er geregeld dit soort situaties ontstaan, is een betrouwbaar brandmeldsysteem voor ons extra belangrijk. Hiermee bedoelen we niet alleen dat een brandmeldsysteem continu beschikbaar moet zijn, maar ook dat het weinig valse alarmen geeft. We willen voorkomen dat zorgpersoneel alarmen minder serieus neemt.”
Een betrouwbaar brandmeldsysteem is voor ons extra belangrijk
Valse brandmeldingen herkennen
Het brandmeldsysteem van Ascom is heel goed in het onderscheid maken tussen valse en serieuze alarmen. Joeri Claus, accountmanager Enterprise, Safety & Security bij Ascom: “Bij Vincent van Gogh hebben we gebruikgemaakt van de brandmeldinstallatie AutroSafe. Dit systeem maakt gebruik van self verify-technologie, wat betekent dat het zichzelf dagelijks automatisch controleert. Het systeem checkt alle melders, interfaces, aansluitingen en kabels voor alarmuitgangen.’’
Daarnaast is het belangrijk dat er in de zorgorganisatie stil ontruimd wordt, mocht dat nodig zijn. Ted: “Je wilt geen schrikreactie veroorzaken bij cliënten. Daarom komt er bij verdenking op brand eerst een vooralarm via de pager en gaat een bedrijfshulpverlener kijken of er daadwerkelijk sprake is van brand. Pas nadat dit is vastgesteld, wordt er ontruimd.”
Vooral communicatie is een risicofactor
Brandveiligheidssystemen voldoen aan allerlei wettelijke certificeringen en normen, waardoor de basis van een brandveilig gebouw vaak al goed is. De uitdagingen liggen dan ook meestal op een ander vlak. Ted: “Het probleem is vaak de interne communicatie in een organisatie. Wij hebben bijvoorbeeld weleens ruimtes die van functie wisselen. Dan dient een overbodige sanitaire ruimte opeens als opberghok. Die informatie krijg ik niet altijd mee, terwijl dat erg belangrijk is voor de brandveiligheid. In een sanitaire ruimte hoeft bijvoorbeeld geen brandmelder te hangen, maar in een opberghok wel. Dat klinkt heel basaal, maar hier liggen de risico’s. Vooral in de grotere organisaties is het lastig om elkaar goed op de hoogte te houden van dit soort zaken.”
Bij dergelijke uitdagingen kan de technologie van Ascom weinig betekenen, maar in de communicatie omtrent storingen des te meer. Joeri: “De zorgorganisatie maakt ook gebruik van Autromaster, een managementsysteem voor calamiteiten. Autromaster geeft een visueel en grafisch overzicht van een gebouw, waardoor je op afstand kunt zien waar een calamiteit is. Het voordeel hiervan is dat je niet meer fysiek in het gebouw aanwezig hoeft te zijn om inzicht te hebben in de situatie.”
Dit is voor Ted van grote meerwaarde. “Ik woon ongeveer drie kwartier rijden vanaf onze locatie in Venray. In het verleden moest ik daar geregeld in het weekend of ‘s nachts naartoe rijden, omdat er een storing was. In die tijd, zo’n vijftien jaar geleden, had je vaak nog brandmelders die erg gevoelig waren voor luchtvochtigheid. Dan moesten we op een zomerse avond naar de betreffende locatie toe om melders te resetten. Dat is gelukkig verleden tijd en nu kijken we gewoon vanuit huis mee via Autromaster. We hebben intern wel de afspraak dat je nooit op afstand beslissingen neemt, dat gebeurt altijd samen met iemand die ter plekke aanwezig is. Dan kijkt bijvoorbeeld de beveiliging of er daadwerkelijk een verstoring is en of er acute oplossingen nodig zijn.”
Vertrouwen op protocollen
“Bij brand word ik als ict’er overigens niet opgeroepen. Dat is aan de bedrijfshulpverleners”, vervolgt Ted. “Maar ik ben wel betrokken bij het analyseren van de meldingen en dat is heel interessant. Zo bleek een keer dat een melder niet reageerde op een ontstane brand. Het zorgpersoneel dacht dat de melder kapot was en er ontstond best wat ophef hierover. Het is natuurlijk allesbehalve wenselijk dat een brandmelder niet werkt, want klopt het onderhoudsprotocol dan wel? Achteraf bleek dat het om een brandend stukje nylon ging. En nylon staat erom bekend dat het wel brandt, maar weinig rookontwikkeling afgeeft. Dit was de reden dat de brandmelder geen alarm sloeg, de melder werkte dus prima. Nu zou je kunnen zeggen dat dit zorgt voor een gevaarlijke situatie, maar dat valt wel mee. Zodra de brand wat groter wordt, zijn er andere stoffen dan alleen nylon bij betrokken waardoor de melder wel direct reageert. Je moet niet te snel alarm willen slaan, want dan creëer je op een gegeven moment alarmmoeheid en dat is veel gevaarlijker. Doordat ik dit zo kon uitleggen aan ongeruste zorgmedewerkers, vertrouwden zij weer op de algemene brandveiligheidsrichtlijnen en -protocollen.”
Snelle service
Met een gemiddelde van twee serieuze brandmeldingen per maand heeft Ted al heel wat meldingen afgehandeld. Eén daarvan staat hem nog goed bij. “In 2012 werd een van onze gebouwen getroffen door blikseminslag. We hadden destijds nog veel koperverbindingen. Door de blikseminslag was alle apparatuur defect en dan moet je snel kunnen schakelen met je leverancier. Gelukkig heeft Ascom ons toen snel geholpen; de monteurs hebben in twee dagen tijd de apparatuur in het hele gebouw vervangen. Door die hoge servicebereidheid weet ik dat er bij problemen altijd binnen twee tot vier uur iemand komt helpen, terwijl je bij veel andere bedrijven vaak moet wachten tot de volgende dag. We zijn dan ook erg tevreden over deze samenwerking met Ascom.”
Dit artikel is tot stand gekomen in samenwerking met Ascom
