Wanneer ben je toe aan een brandmanagementsysteem?

Wanneer is het interessant om een brandmanagementsysteem te hebben? Bijvoorbeeld als er op een bedrijventerrein meerdere brandmeldinstallaties aan elkaar zijn gekoppeld. Of als er behoefte is aan het vastleggen van informatie en het bijhouden van logboeken. In dit artikel worden de verschillende argumenten op een rij gezet.

Het is kwart over acht in de morgen en de medewerker van het beveiligingsbedrijf is net aan zijn dienst begonnen en zit in de bewakingsloge aan z’n eerste kopje koffie als het brandalarm afgaat. De bewaker die u trouwens nog niet bij naam kent, omdat u vorige maand besloten heeft om een nieuw beveiligingsbedrijf in de arm te nemen, raakt lichtelijk in paniek en grijpt zijn portofoon om zijn collega op te roepen die aan zijn ronde bezig is. “Er is brand in gebouw 13, kun jij gaan kijken?” De collega raakt ook in paniek en roept: “Waar is dat?” De bewaker in de loge ziet op de plattegrond dat het ergens aan het einde van het bedrijventerrein is en geeft dit door. Zijn collega springt op zijn fiets en gaat op weg. Bij de brandmeldcentrale van het gebouw aangekomen, ziet hij dat de melding van de eerste verdieping komt. Hij gaat op onderzoek uit en constateert dat er gelukkig niets aan de hand is. Terug bij de brandmeldcentrale gekomen wil hij deze resetten, maar weet niet meer wat de inlogcode is. Na een kwartier prutsen op de centrale komt het hoofd BHV hem helpen en wordt het weer rustig in het pand.

Denkt u na het lezen van deze anekdote bij uzelf: dit moet toch anders en beter kunnen? Wat zou er gebeurd zijn als er echt brand was geweest? Zou iedereen veilig buiten zijn gekomen? Hoe zorg ik ervoor dat de bewaking beter zijn werk kan doen en dat de mensen in de gebouwen waar ik verantwoordelijk voor ben, veilig zijn? Als u deze vragen stelt bent u misschien toe aan een systeem dat u hiermee kan helpen. U bent toe aan een brandmanagementsysteem (BMS) eventueel gecombineerd met een digitaal brandweerpaneel (DBWP).

Meerwaarde

Het aanschaffen van een BMS heeft niet voor iedereen meerwaarde. We komen een BMS daarom vooral tegen bij de grotere brandmeldinstallaties. Denk hierbij aan industriële complexen, ziekenhuizen, zorginstellingen, grote kantoorpanden en bedrijventerreinen waar de brandmeldcentrales van de gebouwen in een netwerk opgenomen zijn. Ook zijn er situaties denkbaar dat er meerdere merken centrales aanwezig zijn. De kosten van aanschaf en het onderhouden van een BMS kunnen behoorlijk oplopen, waardoor het voor kleinere bedrijven niet aantrekkelijk is om er een te hebben. Vooral de manuren die gemoeid zijn met het implementeren van een managementsysteem zijn bepalend wanneer detailweergave van de melders wenselijk is.

Een brandmanagementsysteem komt vooral voor bij grotere brandmeldinstallaties

Het gebruik van BIM (Building Information Modelling), waarbij gebruik gemaakt wordt van 3D-modellen waarin alle installaties van een gebouw weergegeven worden, en deze omzetten naar de informatie die het brandmanagementsysteem gebruikt, levert een aanzienlijke tijdwinst op. Ook het op een slimme manier gebruiken van de informatie uit bijvoorbeeld Autocad kan een behoorlijke tijdswinst opleveren, waardoor het voor eindgebruikers interessanter wordt om een BMS te hebben.

Een brandmanagementsysteem is een computersysteem dat informatie uit de brandmeldinstallatie(s) haalt of krijgt om deze vervolgens te presenteren aan de gebruiker. Hiervoor worden meestal plattegronden gebruikt waarop de actuele status van alle detectoren zichtbaar gemaakt zijn. Behalve het zichtbaar maken van info uit de brandmeldcentrale kunnen we met een BMS ook de brandmeldcentrale bedienen. Denk hierbij aan het in- en uitschakelen van melders, het resetten van de centrale, maar ook testfaciliteiten die beschikbaar zijn via de BMS. De bediening is gebruiksvriendelijk en uniform, ongeacht het merk of type brandmeldcentrale dat erop aangesloten is. De data die uit de brandmeldcentrales gehaald wordt, is bruikbaar voor diverse rapportages. Denk hierbij aan het vullen en het beheren van een digitaal logboek, of het automatisch genereren van de systeembeschikbaarheid. Daarnaast kunnen we met behulp van het BMS allerlei andere acties en procedures opstarten, zoals:

• het genereren van een aanwezigheidslijst in combinatie met een toegangsverleningssysteem;
• het afdrukken van een windrichtingafhankelijke aanrijroute voor de brandweer;
• het activeren van oproepsystemen van de BHV-organisatie;
• het aansturen van camera-observatie;
• het tonen van flowcharts-gevarenkaarten of aanvalsplannen;
• het beschikbaar stellen van informatie via smartphones of tablets.

Brandweerpaneel

Een mooie aanvulling op een brandmanagementsysteem is een digitaal brandweerpaneel. Hierbij wordt het conventionele geografische brandweerpaneel via een beeldscherm weergegeven. Door het toepassen van meerdere layers is het paneel erg vriendelijk in gebruik. Bouwkundige wijzigingen zijn door een opgeleid en geautoriseerd persoon eenvoudig softwarematig aan te passen op het digitale brandweerpaneel waardoor uw brandweerpaneel altijd up-to-date is. Uiteraard is het geheel uitgevoerd volgens de geldende regelgeving.

Kijkend naar de wet- en regelgeving, vallen brandmanagementsystemen en digitale brandweerpanelen onder de NEN 2535 en de NEN 2654-1. In deze normen zijn richtlijnen opgesteld waaraan de brandmeldinstallatie, maar ook een BMS en het DBWP moeten voldoen. Zo zijn er eisen gesteld aan de kwaliteit van de koppeling en de apparatuur. Deze eisen zijn erop gericht om de systeembeschikbaarheid en een up-to-date informatievoorziening te garanderen. Zo dient bijvoorbeeld in de ruimte waar de alarmopvolging gestart wordt en waar dus de BMS bediend wordt, ook een nevenpaneel van de (hoofd)brandmeldcentrale aanwezig te zijn. De brandmeldinstallatie moet autonoom kunnen werken. De signalering, de bediening en het toegangsniveau van de brandmeldcentrale en de BMS moeten gelijk zijn.

Compliance

Een BMS-systeem kan, naast de vereiste organisatorische maatregelen, bijdragen aan de compliance, waarbij extra functies zoals een digitaal logboek kunnen worden toegevoegd. Ontwikkelingen op dit gebied staan niet stil. Zo wil de beheerder van de brandmeldinstallatie zo snel als mogelijk zijn installatie paraat hebben staan om de brandveiligheid te kunnen garanderen.

Er zijn inmiddels mogelijkheden beschikbaar zoals een workflowmodule waarin werkvergunningen met gegevens van de aanvrager, de werkzaamheden en de gegevens van de melders van de werklocatie, digitaal kunnen worden aangemaakt. De beheerder van de brandmeldinstallatie valideert de aanvraag en bij accordering van de vergunning kan de workflow automatisch voor de uitschakeling zorgen van – alleen – de aangevraagde melders en meldergroepen.

Na uitvoering van de werkzaamheden en het inleveren van de vergunning, wordt de installatie weer, na controle van de interne organisatie, klaargezet door het afmelden van deze vergunning. Deze workflow kan geheel digitaal worden uitgevoerd, inclusief digitaal logboek waarmee de beheerder te allen tijde op de hoogte is van de status van de werkzaamheden en de actuele status van de brandmeldinstallatie en waarmee hij de brandveiligheid nog meer kan optimaliseren. Een bijkomend voordeel is dat menselijke fouten voorkomen kunnen worden.

Marc Rijs is docent aan de Brandpreventie Academy, Johan Both is accountmanager bij Beveco